QAZAQ GREEN. Нью-Йорк билігі 2030 жылға қарай 6 ГВт жинақтау қуатына қол жеткізу мемлекеттік мақсатын іске асыру шеңберінде бір гигаватт (ГВт) энергияны жинақтау жүйелерін сатып алуға тарихтағы алғашқы ауқымды конкурс жариялады. Нью-Йорк штатының ресми сайтында атап өтілгендей, губернатор Кэти Хокул жариялаған бұл бастама электр желісін жаңарту, электр энергиясының құнын төмендету және оның ұзақ мерзімді сенімділігін қамтамасыз ету жолындағы маңызды қадам болады.

Конкурсты өткізуге Нью-Йорк энергетика саласындағы ғылыми-зерттеу және дамыту агенттігі (NYSERDA) жауапты. Бұл – мемлекеттік энергияны үнемдеу бағдарламасы бойынша жоспарланған үш кезеңнің біріншісі. Бағдарлама жаңартылған өрт қауіпсіздігі нормаларына және Нью-Йорк қауіпсіздік жөніндегі жұмыс тобы әзірлеген төтенше жағдайларға ден қою хаттамаларына қатаң сәйкестікте энергияны сақтау инфрақұрылымын қауіпсіз және стратегиялық тұрғыдан салыстыра тексеріп енгізуге бағытталған.

Губернатор Хокул бастаманың маңыздылығын атап өтті: «Бүгінгі іс-шаралар – Нью-Йорктің электр желісін нығайтуға деген берік ұстанымының тағы бір дәлелі. Біз штаттың энергиямен қамту жүйесі қазір де, болашақта да қолжетімді әрі сенімді болуын көздейміз».

Конкурс шеңберінде ынталандырудың жаңа нарықтық тетігі – штатта бұрыннан пайдаланылып жүрген жасыл сертификаттармен (RECs және ORECs) ұқсастығы бойынша әзірленген Энергияны жинақтау индексі (Index Storage Credit, ISC) қолданылады. Ол табыс тұрақтылығын қамтамасыз етіп қана қоймай, әзірлеушілерді электр энергиясы мен қуат нарығына қатысуға ынталандырады.  Төлемдер жинақтау жүйелерінің жұмысқа жарамдылығына байланысты болады және 15-тен 25 жылға дейінгі келісімшарт мерзіміне есептелген.

Конкурсқа қатысу үшін әзірлеушілер 2025 жылдың 4 қыркүйегінен кешіктірмей талаптарға сәйкестікке алдын ала өтінім (Step One) беруі тиіс. Мақұлданғаннан кейін ғана олар екінші кезеңге – жобаларды толық бағалауға көше алады.

Бағдарлама бастапқыда қауіпсіздікті қамтамасыз етуге бағытталған қатаң шараларды көздейді: төлемдер басталғанға дейін міндетті сараптамалық тексерулер, инспекциялар, еңбекті қорғау және төтенше жағдайларға ден қою жоспарлары қарастырылған.  Сонымен қатар, NYSERDA бөлімшесі – Нью-Йорктің Жасыл банкі (NY Green Bank) – жобаларды жеделдету үшін қаржылық қолдау ұсынады.

Бастама ведомствоаралық деңгейде қолдау тапты – оған Коммуналдық қызметтер жөніндегі комиссия, Қоршаған ортаны қорғау департаменті, Мемлекеттік департамент және Ішкі қауіпсіздік департаменті қатысады. Барлығы да энергияны жинақтау жүйелерінің электр желісінің тұрақтылығын арттырудағы, көміртек ізін азайтудағы және энергияның қолжетімділігін жақсартудағы рөлін ерекше атап өтуде.

6 ГВт-қа жету жоспары сонымен қатар үй шаруашылықтары үшін 200 МВт және бизнес пен жергілікті қауымдастықтар үшін 1500 МВт жинақтағыштар үшін қаржыландыруды қамтиды. Бұл ретте бағдарламадан түсетін пайданың кемінде 35%-ы халықтың осал топтарына бағытталуы тиіс.

Бұл тендер Нью-Йорк штатының 2040 жылға қарай нөлдік шығарындылы энергетикалық жүйе мен 2050 жылға қарай көміртегі бейтарап экономика құру мақсатындағы кең климаттық жоспарының маңызды бөлігі болып табылады, онда әділеттілік, жұмыс орындарын құру және қоршаған ортаны қорғау мәселелері ерекше назарға алынады.