QAZAQ GREEN. Оңтүстік африкалық Eskom компаниясы жаңартылатын энергетикалық инженерлік шешімдерге маманданған неміс Soventix компаниясы әзірлеген қуаты 1 гигаваттан (ГВт) сәл асатын күн электр станциясының жобасын мақұлдады. Жоба елдің батыс бөлігінде орналасқан Солтүстік Кейп провинциясының Де-АР қаласында жүзеге асырылады, деп хабарлайды Global Energy Prize.

Жоба әрқайсысының қуаты 342 мегаватт (МВт) болатын үш кезектен тұрады. Бірінші кезектің құрылысымен оңтүстік африкалық Solar Africa, ал екінші және үшінші кезектерін – Soventix айналысады. Күн панельдері тәулік уақытына байланысты ұяшықтардың бұрышын өзгертуге мүмкіндік беретін бір осьті трекерлермен жабдықталады. Бұл өткен жылы Оңтүстік Африкада электр генерациясының 2,9%-ын құрайтын күн энергиясын пайдалану тиімділігін арттырады.

ОАР көмір өндірісі бойынша алғашқы ондыққа кіреді. 2022 жылы оның өндірісі елде 225,9 млн тоннаға жетті. Бұл көлемнің төрттен үш бөлігі ОАР ішкі нарығына кетеді. Көмір елдің электр энергиясының негізгі көзі болып қала береді. «Жаһандық энергия» қауымдастығының сарапшыларының бағалауынша, 2022 жылы өндіріс құрылымындағы оның үлесі 84,6% құрады. Оңтүстік Африкаға көмір жылу электр станцияларын (ЖЭС) енгізу қарқыны соңғы екі онжылдықта пайдаланылған энергия блоктарын шығару қарқынынан едәуір асып түсті. Global Energy Monitor деректері бойынша, Оңтүстік Африкада 2000 жылдан 2023 жылдың бірінші жартысына дейін желіге 9,4 ГВт көмір ЖЭС қосылған, ал ажыратылғаны – тек 1,2 ГВт.

Көмірден басқа, ОАР энергиямен жабдықтау үшін 2022 жылы генерациялау құрылымындағы үлесі 1,6%-ға жеткен мазут ЖЭС-ін пайдаланады.

ОАР үшін электр энергиясының негізгі төмен көміртекті көзі атом реакторлары болып қала береді, олар 2022 жылы өндірістің 4,7%-ын құрады. МАГАТЭ мәліметтері бойынша, елде 1984-1985 жылдары желіге қосылған жалпы «таза» қуаты 1,85 ГВт болатын екі реактор (Коберг АЭС) жұмыс істейді. Төмен көміртекті көздердің қатарына ЖЭК төрт түрі – гидроэлектростанциялар, күн және жел генераторлары, сондай-ақ биомасса қондырғылары жатады, олардың жалпы қуаты 2022 жылдың қорытындысы бойынша 10,3 ГВт-қа жетті, ал генерация құрылымындағы жалпы үлесі – 9,1%.

Төмен көміртекті көздердің салыстырмалы түрде төмен рөлі ОАР электр энергетикасындағы шығарындылар деңгейі бойынша БРИКС- басқа елдерінен неліктен артта қалғанын түсіндіреді. Егер ОАР-да 2022 жылы орта есеппен 708 грамм CO₂ ПГ шығарындылары эквиваленті өндірілсе, Үндістан мен Қытайда сәйкесінше 633 және 534 грамм CO₂ эквиваленті, ал Ресейде 364 грамм CO2 эквиваленті өндірілді. Бұл көрсеткіш бойынша көшбасшы Бразилия болып табылады, онда электр генерациясы құрылымындағы төмен көміртекті көздердің үлесі өткен жылы 89%-ға жетті, ал парниктік шығарындылардың үлес көлемі кВт*сағ-қа 102 грамм CO₂-эквивалентін құрады.