QAZAQ GREEN. Төмен көміртекті тәжірибені ынталандыратын Еуропалық Одақтың алдағы тарифтік схемасы (көміртекті шекараны түзетудің еуропалық механизмі (CBAM)) экспортшыларды экологиялық  технологияларға көшуге ынталандыра алады, деп мәлімдеді Sustainable Fitch, деп хабарлайды Business World.

«Біз АТА (Азия-Тынық мұхиты аймағы) экспортшылары ЕО-ның шығарындылар бойынша неғұрлым қатаң стандарттарына сәйкес келетін таза өндірістік технологияларды әзірлеуге ынталанады деп санаймыз. Реттеушілер сонымен қатар көміртегі сыйымдылығының төмендеуін ынталандыру және әлемнің басқа елдерінде көміртегі тарифтерін енгізудің артып келе жатқан беталысы аясында құлдырау қаупін азайту үшін ішкі көміртегі бағасын түзу механизмдерін құруға аса бейім болуы мүмкін», - делінген Fitch Solutions тобының экологиялық, әлеуметтік мәселелер және басқару бойынша мамандандырылған бөлімшесі (ESG)  Sustainable Fitch хабарламасында.

ЕО қазан айына қарай көміртегі тарифтерін шекаралық түзету механизмін (CBAM) іске қосуға ниетті, ол импорттаушылардан көміртегінің еуропалық бағасына сәйкес келетін көміртегі сертификаттарын сатып алуды талап етеді. Ол 2026 жылға қарай толық күшіне енеді деп күтілуде.

«Сайып келгенде, бұл схема көміртегі ағынын азайту үшін, әсіресе шикізат пен өнеркәсіп тауарларының ірі экспортшыларының өнеркәсіптік өндірісте таза технологияларды енгізуін ынталандыруға бағытталған», - деп мәлімдеді Sustainable Fitch.

«Біз бұл схема Азия-Тынық мұхиты аймағы (АТА) экспортшыларын CBAM сақтау қарсаңында көміртегі сыйымдылығын төмендететін таза технологияларды әзірлеуге және енгізуге ынталандырады,  сондай-ақ механизм әсер ететін секторлардың ықтимал кеңеюін күтеміз», - деп қосты агенттікте.

Sustainable Fitch декарбонизация процесі әсіресе Оңтүстік-Шығыс Азиядаға тәрізді оңай болмайды деп күтіп отырғанын мәлім етті, өйткені «үкіметтер әлеуметтік-экономикалық және экологиялық ой түйіндері арасындағы тепе-теңдікті сақтайды».

Алайда, агенттік CBAM көміртегі шығарындыларының нөлдік деңгейіне жету мақсатында ұлттық көміртегі негіздемелері мен стратегияларын үйлестірудегі ілгерілеуді жеделдете алатынын атап өтті.

Еуропалық комиссияның мәліметі бойынша, ЕО Қытай мен АҚШ-тан кейінгі Оңтүстік-Шығыс Азияның үшінші ірі сауда серіктесі болып табылады, оның үлесіне жалпы сауда-саттықтың шамамен 11%-ы тиесілі.

Екінші жағынан, Sustainable Fitch мәлімдеуінше, CBAM қамтылған тауарларды жеткізу тізбегіне шығындардың артуына әкеледі, олар төменгі желі бойымен тасымалданады.

«Мұндай сценарий сауда протекционизмі және ЕО сауда серіктестерін кемсіту туралы пікірталас тудырды, өйткені көміртегі тарифтері АТА өнеркәсіп өндірушілерін сауда ағындарын шығындары бойынша бәсекеге қабілетті болып қалуы үшін мұндай схемалар қолданылмайтын нарықтарға қайта бағыттауға итермелеуі мүмкін. Көміртегі ағынын тежеу үшін көміртегі тарифтерінің тиімділігі көміртегі нарықтары мен қамтылған секторлардың ауқымы кеңейген сайын артып отыруы керек», - делінген баяндамада.

«Соған қарамастан, сауданың үлкен көлеміне қарамастан, аймақтың CBAM-ға реакциясы ұстамды болды, өйткені Оңтүстік-Шығыс Азия өнеркәсіп тауарларының блокқа экспортының 90%-ға жуығы қарастырылған тауарлар санаттарына жатпайды», - деп қосты ол Еуростатқа сілтеме жасап.

СВАМ бастапқы кезеңі тек алты секторға қатысты болады, олардың ешқайсысы ЕО мен Оңтүстік-Шығыс Азия арасындағы сауда-саттық үшін негізгі емес, делінген есепте.

«Осылайша, тұрақты Fitch қазіргі уақытта Оңтүстік-Шығыс Азияның негізгі экономикаларына шектеулі әсерін тигізуде. Дегенмен, уақыт өте келе жағдай өзгеруі мүмкін. Мысалы, егер СВАМ секторлар мен импортталатын өнімдердің кең ауқымын қамту үшін кеңейтілетін болса, Оңтүстік-Шығыс Азияның аймақтық экономикалары маңызды сыртқы нарықты жоғалтпауы үшін тиісті ішкі экологиялық нормалар мен технологияларды енгізуге мәжбүр болуы мүмкін. Мұндай ауысу қиындықсыз болмайды», - делінген құжатта.

Филиппин британдық сауда палатасының атқарушы директоры Крис Нельсон Ұлыбритания қазір ЕО саясатынан алшақ болғанымен, CBAM сияқты схемалар сауда саясатының беталысын белгілеуі мүмкін екенін айтты.