QAZAQ GREEN. Берклидегі Калифорния университетінің зерттеушілері көмірқышқыл газын тиімді сіңіретін ерекше ұнтақ материал ойлап тапты. Небәрі 200 грамм бұл зат 20 килограмм СО2 сіңіре алады, бұл бір жыл ішінде бір ағаштың сіңіретін көмірқышқыл газының мөлшеріне тең, деп хабарлайды New Atlas.

Бұл материал COF-999 деп аталады, яғни ковалентті органикалық қаңқалар дегенді білдіреді. Бұл материалдар класы үлкен кеуекті құрылымға, жоғары бет ауданына және төмен тығыздыққа ие, бұл оларды ауадан CO2 тікелей ұстап қалу (DAC) процесіне қолайлы етеді. Ауадағы СО2 деңгейінің қауіпті көрсеткішке жеткенін ескерсек, бұл жаңалық бүкіл әлем үшін маңызды.

COF-999 ауадан көміртекті қалай сіңіреді?

Бұл материалды профессор Омар Яги бастаған топ жасады. Яги осындай материалдарды 1990 жылдардан бері зерттеп келеді. COF-999 құрылымында CO2 молекулаларын ұстауға арналған амин қосылыстарымен қоршалған кеуектер бар. Кеуекті құрылымы көміртекті адсорбциялау үшін үлкен бет көлемін қамтамасыз етеді, ал ковалентті байланыстары өте берік. Ауа ұнтақтан өткен кезде, COF-999 құрамындағы амин полимерлері қышқыл СО2-ні сіңіреді.

Алдыңғы әдістерден айырмашылығы, COF-999 жұмыс істеу үшін қыздыруды қажет етпейді; ол бөлме температурасында-ақ СО2 сіңіре алады. Сонымен қатар, тиімділігін жоғалтпай 100 ретке дейін пайдалануға болады, және CO2-нің үлкен мөлшерін сіңіруге қабілетті. Зерттеуші Зихуй Чжоу LA Times-қа берген сұхбатында COF-999 көмірқышқыл газын басқа DAC материалдарына қарағанда «кемінде 10 есе жылдамырақ» сіңіретінін айтты.

Ұнтақ көмірқышқыл газын сіңіргеннен кейін, оны 60 °C дейін қыздырып, босатуға болады. Одан кейін CO2 атмосфераны ластамау үшін жер асты геологиялық түзілімдерінде сақталады немесе бетон мен пластик өндірісінде қолданылады.

Халықаралық энергетикалық агенттіктің мәліметіне сүйенсек, қазіргі уақытта әлемде жылына бар-жоғы 0,01 мегатонна СО2 жиналады. Бұл 2030 жылға қарай жыл сайын қажет болатын 85 мегатоннамен салыстырғанда өте аз. Климаттың өзгеруі жөніндегі үкіметаралық топтың бағалауынша, нөлдік шығарындыларға қол жеткізу үшін 2050 жылға қарай жылына 10 миллиард тоннаға дейін СО2 сіңіру қажет болады.

Бұл зерттеу туралы мақала жақында Nature журналында жарияланды.